Emakume haurdun batek eskatutako haurdunaldiaren etendura da. Normalean, abortu deitzen zaio.
haurdunaldiaren
borondatezko etendurari buruzko legeria
Espainiako legeriak (9/1985 Lege Organikoa, uztailaren
5ekoa. Zigor-Kodeko 417. Bis artikulua) haurdunaldia etetea hiru kasutan baimentzen
du:
1. Ez da zigorgarria izango baldin eta mediku batek edota mediku
baten zuzendaritzapean osasun-zentro pribatu edo publiko batean eta emakumeak
espresuki onartuta egiten bada, eta egoera hauetariko baten bat gertatzen
bada:
Haurdunaren osasun
fisiko zein psikorako arrisku larria ekiditeko beharrezkoa bada, eta hala
adierazten badu interbentzioa egin aurretik dagokion espezialitateko mediku
batek emandako txostenak. Mediku hau ezin izango da abortua egingo edo zuzenduko
duena. Larrialdietan, eta haurdunarentzat hiltzeko arriskua badago, ez da
beharrezkoa izango ez txostenik, ez emakumearen berariazko onarpenik.
Haurdunaldia
429. artikuluaren araberako bortxaketa-delitu baten ondorioa bada, beti ere
interbentzioa haurdunaldiko lehenengo hamabi asteetan egiten bada eta aipatu
delitua salatzen bada.
Aurreikusten bada umekia tara fisiko edo psikiko larriekin jaioko dela, beti ere interbentzioa haurdunaldiaren lehenengo hogeita bi asteetan egiten bada, eta etenduraren aurretik emandako txostena baimendutako osasun-zentro publiko edo pribatuko espezialista batek egindakoa bada, eta aipatu espezialista hori ez bada etendura egingo edo zuzenduko duena.
2. Aurreko atalean aurreikusitako kasuetan, haurdunaren jokabidea ez da zigorgarria izango, nahiz eta etenduraren gauzapena baimendutako zentro publiko edo pribatu batean ez egin edo eskatutako mediku-txostenik ez egon.
nola egiten da
haurdunaldiaren borondatezko etendura bat?
Haurdunaldiaren etendura-teknikak haurdunaldiaren
garapenaren arabera aldatzen dira, Zenbat eta lehenago egin, arrisku gutxiago
eta arazoak egoteko aukera gutxiago. Lehenengo hamabi asteetako haurdunaldiaren
etendurak erditzeak baino arrisku eta arazo gutxiago ditu, beti ere baldintza
egokietan eta ongi trebatutako pertsonalak egiten badu.
Teknika erabilienak honakook dira:
aspirazio-metodoa
Haurdunaldiaren lehenengo hamar-hamabi asteetan erabiltzen da. Metodo honek
ez du ospitaleratzerik behar, eta, normalean, anestesia lokalarekin egiten
da eta kasu honetan arriskuak oso txikiak izaten dira. Batzuetan, anestesia
osoa erabiltzen da, eta honek bai ekar dezakeela ospitaleratzea.
legratu-teknika
(arraspatzea)
Kirurgia-interbentzioa da, batzuetan aspirazio-metodoa osatzen duena, umetokia
erabat hutsik geratu dela ziurtatzeko. Normalean, anestesia osoarekin egiten
da.
indukzio-metodoa
Hamalau astetik gorako haurdunaldiak eteteko erabiltzen da metodo hau. Teknika
korapilatsuagoak dira eta ospitaleratzea beharrezkoa da. Gainera, umetokian
dagoena kanporatzea eragiten duten botikak erabiltzen dira.
metodo kimikoa
(RU 486)
Haurdunaldiaren borondatezko etendurarako legezko metodoa denez, legeak ezartzen
dituen muga eta betekizunen menpe dago.
Soilik erabil daiteke zazpi asteko amenorrearen haurdunaldien kasuan, hots,
erabil daiteke azken hilerokoko lehenengo egunetik 49 egun baino gutxiago
soilik pasatu badira. Ez dago eskuragarri farmazietan, ezta errezetarekin
ere. Beraz, emakumea klinikara joan behar da dokumentazio guztia ondo daukala,
edo gurasoekin adingabekoa bada.
etenduraren aurreko
eta osteko zainketak
Emakumeentzat haurdunaldia eteteko erabakia erabaki
zaila da, beraz, dakartzan ondorio fisiko eta psikikoei buruzko informazio
ahalik eta zabalena eta laguntza beharrezkoak dira.
Interbentzioaren ostean pertsonal espezializatuak egindako jarraipena beharrezkoa
da, gutxienez azterketa ginekologiko bat (etenduraren osteko hamar-hogeita
hamar egunen artean egin beharrekoa), eta behar den atentzio psikologikoa.
Prestakuntzarik ez duen
inori edo-eta ezinbesteko higiene-baldintzarik gabe ezer egiten utzi.
Etxeko bitartekoak erabili edota automedikatu. Ez dute ezertarako balio eta,
gainera, bizitza eta osasuna arriskuan jartzen dituzte.
zer egin dezake
emakume batek haurdunaldiaren borondatezko etendura posible baten aurrean?
Oinarrizko neurria da ahalik eta lasterren aholku
bila osasun-zentro batera, famili plangintza zentro batera edota emakumearen
eskubideei buruzko informazio-zentro batera jotzea. Zerbitzu hauek kasu bakoitzean
legea aplikatzeko aukerei buruzko informazioa eman behar dute, baita haurdunaldiaren
etenduraren gizarte, osasun eta psikologia-ondorioei buruzkoa ere, eta egin
daitekeeneko lekuei zein egin beharreko betekizunei buruzko aholkularitza
eman behar dute.
nola prebenitu
nahi ez den haurdunaldi bat?
Metodo antikontzeptibo eraginkor bat erabiliz.
Pilula, UBG, diafragma eta preserbatiboa, ondo erabiliz gero, koitoaren bidezko
sexu-harremanetarako oso metodo seguruak dira.